Medeni Hukuk

Yaş Düzeltme (Büyütme – Küçültme) Davası

Yaş Düzeltme (Büyütme – Küçültme) Davası Nedir?

Yaş düzeltme davası; bir kimsenin yaşının ve doğum tarihinin nüfus kütüğüne maddi hata sonucu yanlış yazılması üzerine yetkili mahkeme kararı ile düzeltilmesi için açılan dava türüdür. Uygulamada yaş düzeltme davasına genellikle evlilik, askerlik, eğitim, emeklilik gibi nedenlerle başvurulmaktadır. Yaşın düzeltilmesinin kesinleşmiş mahkeme kararı olmadıkça değiştirilmesi mümkün değildir. Bu nedenle yaş büyütme veya yaş küçültme talebiyle nüfus kaydının değiştirilmesi için mutlaka kesinleşmiş mahkeme kararı olması gerekmektedir.

Yaş Düzeltme Davası Şartları Nelerdir?

Yaş düzeltme davası şartları sübjektif olarak kişiden kişiye değişmektedir. Ancak yaş düzeltme davasının açılmasında en önemli şart yaşı küçültme veya büyültme talebinde bulunan kişinin açılan davada hukuki yararının ve haklı nedeninin bulunmasıdır. Yaş düzeltme davasının şartları şu şekilde sayılabilir;

  • Doğumun hastanede veya doğum evinde yani resmi kurumda gerçekleşmemiş olması:
  • Dış görünüşünün değiştirilmesi talep edilen yaşa uygun olması,
  • Yaş değişikliği talep eden kişi ile annesi arasında yaş farkının uygun olup olmadığı,
  • Değişimi talep edilen yaşta aynı anneden olan bir kardeşin bulunmaması,
  • Haklı bir sebebinin bulunması,
  • Ceza davasında mağdurun veya sanığın yaşının tespitinin mahkeme tarafından verilecek kararı etkilemesi gibi nedenlerle gerçek yaşın tespiti yapılabilecektir.

Yaş Tahsisi Ne Demektir?

Yaş tahsisi yaş düzeltme ile aynı anlama gelmektedir. Bu nedenle yaş düzeltme davası karşımıza yaş tahsisi davası olarak da çıkmaktadır. Yaş düzeltme davası uygulamada yaş tahsisi davası, yaş küçültme davası, yaş büyültme davası olarak karşımıza çıkabilmektedir.

Yaş Düzeltme (Büyütme – Küçültme) Davası

Kimlik Yaşı Nasıl Büyültülür?

Kimlik yaşı, kişini nüfus kayıtlarında yer alan doğum tarihine göre hesaplanan yaşıdır. Kimlik yaşının büyültülmesi haklı nedenlerin varlığı halinde ancak mahkeme kararıyla olabilmektedir. Kişi, kimlikte yer alan yaşından daha büyük ise yaşının büyültülmesini mahkemeden talep edebilir. Mahkeme bunun için kişinin doğduğu yerin resmi bir kurum olup olmadığı, kardeşi var ise yaşlarının çakışıp çakışmadığı gibi nedenleri araştırır. Mahkeme gerekli araştırma ve incelemeyi yapar ve koşulların bulunması halinde kişinin yaşının büyültülmesine karar verir.

Kimlik Yaşı Nasıl Küçültülür?

Kimlik yaşı küçültme talebi için de mahkeme kararı gerekmekte olup mahkeme kişinin haklı nedenini tespit ettiğinde yaşın küçültülmesine karar verecektir. Yaş büyütme davasında olduğu gibi mahkeme gerekli araştırmayı yapacak ve annesi ile arasındaki yaş farkı, dış görünüşünün yaşını gösterip göstermediği gibi nedenleri araştıracaktır. Mahkeme yaşın küçültülmesi gerektiğini tespit ederse talebinizi kabul edecektir.

Yaş Düzeltme Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme Neresidir?

Yaş düzeltme davasında görevli mahkeme genel mahkeme olup Asliye Hukuk Mahkemesi’dir. Yaş düzeltme davalarında yetkili mahkeme, davayı açan yani yaşının düzeltilmesini talep eden kişinin yerleşim yerindeki Asliye Hukuk Mahkemesidir.  Kişi yaşının düzeltilmesini talep etmek için yerleşim yerinde bulunan Asliye Hukuk Mahkemesi’ne başvurmalıdır.

Yaş Düzeltme Davasını Kimler Açabilir?

Yaş düzeltme davası kişiye sıkı sıkıya bağlı haklardandır. Bu nedenle yaş düzeltme davası, yaşının büyültülmesini veya küçültülmesini talep eden kişi tarafından Asliye Hukuk Mahkemesi’ne verilecek dava dilekçesiyle açılır. Ancak kişi henüz fiil ehliyetine sahip değilse yani ergin değilse bu takdirde velisi ya da vasisi tarafından dava açılabilir. Ayrıca yaş düzeltme davası gerekli hallerde Cumhuriyet Savcıları tarafından da açılabilir.

Yaş Düzeltme (Büyütme – Küçültme) Davası

Dava Açmadan Yaş Düzeltilebilir Mi?

Yaş düzeltilme işlemi yapılması Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun 35. Maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre kesinleşmiş mahkeme hükmü olmadıkça nüfus kaydının düzeltilmesi mümkün değildir. Ancak madde hükmüne göre aile kütüklerine tescil esnasında yapılan maddi hatalar nüfus müdürlüğünce dayanak belgesine uygun olarak düzeltilebilmektedir. Bu nedenle dava açmadan yalnızca yapılan maddi hataların düzeltilebileceği hükme bağlanmıştır. Yaş büyültme veya küçültme yapabilmek için mahkeme kararının alınması şarttır.

Yaş Düzeltme Davası Ne Kadar Sürer?

Yaş düzeltme davası basit yargılama usulüne tabi bir davadır. Bu nedenle kısa sürede sonuçlanan davalardandır. Mahkemenin iş yükü, delil toplama durumuna göre bu süre değişmektedir. Genelleme yapmak gerekecek ise 1-4 ay aralığında sonuç alınabildiğini söyleyebiliriz. Ancak örneğin mahkemenin kemik yaşının tespitini istemesi gibi durumlarda bu sürenin uzayabilmesi mümkündür.

Yaş Düzeltme Davaları Kaç Kez Açılabilir?

Yaş düzeltme davaları yalnızca bir kez açılabilmektedir. Her ne kadar bu dava yaşının düzeltilmesini talep eden kişi tarafından tek başına açılabilse de dava açma hakkının yalnızca bir kez olması nedeniyle yaş düzeltme davalarında uzman avukat yardımı almanız hak kaybına uğramamanız açısından lehinize olacaktır.

Yaş Düzeltme Davaları Ne Zaman Açılabilir?

Yaş düzeltme davaları kişinin yaşını büyültme veya küçültme talebinde haklı olması halinde her zaman açılabilen bir davadır. Yaş düzeltme davalarında herhangi bir süre öngörülmemiş olup zamanaşımı da bulunmamaktadır. Yaş düzeltme talebinde haklı hukuki bir nedeni bulunan kişi yaşının düzeltilmesini görevli ve yetkili mahkemeden her zaman talep edebilir.

Yaş Düzeltme Davası Nasıl Açılır?

Yaş düzeltme davası, talep eden kişinin yerleşim yeri Asliye Hukuk Mahkemesine hitaben yazılacak bir dava dilekçesiyle açılmaktadır. Gerek yaş düzeltme davasının tek bir kez açılabilir olması gerekse de davanızda haklı nedeniniz ve hukuki gerekçelerinizin izahı bakımından dava dilekçesinin önemi büyüktür. Bu nedenle uzman bir avukat ile görüşmeniz yararınıza olacaktır. Dilekçe ve dilekçe ekine sunulan delillerle birlikte ilgili adliyenin tevzi bürosuna başvuruda bulunarak dava harç ve masraflarının yatırılmasıyla birlikte dava açılmış olacaktır.

Stajyer Avukat Melisnur KOŞAR

İnternet sitemizdeki diğer makalelere buradan ulaşabilirsiniz.

 

Daha detaylı bilgi almak için, Bilgiç Hukuk Bürosu ile iletişim kurabilirsiniz.

0553 351 62 23

Avukat Ezgi Merve SAPMAZ

BİLGİÇ HUKUK BÜROSU


Bu metinden kısmen alıntı yapılması yahut metnin farklı bir mecrada paylaşılması durumunda alıntı yapılan yahut paylaşılan yazıya aşağıdaki ibareler eklenmelidir.

”Yukarıdaki makalenin tüm hakları Bilgiç Hukuk Bürosu’na aittir ve yazarı tarafından Bilgiç Hukuk Bürosu (www.bilgichukuk.com) sayfasında yayınlanmıştır.”

Bu ibare eklenmek şartıyla, metinden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun alıntılar yapılabilir ve metin farklı mecralarda paylaşılabilir, yazarın izni olmaksızın aksine hareket edilemez.

Sıkça Sorulan Sorular

Yaş düzeltmek için kesinleşmiş mahkeme kararı gerekmektedir. Bu nedenle yerleşim yerinizde bulunan Asliye Hukuk Mahkemesine açılacak bir dava dilekçesiyle yaşın düzeltilmesi talep edilebilir.

Yaş düzeltme davasında davalı olan taraf nüfus kaydının yapıldığı Nüfus Müdürlüğüdür. Bu nedenle dava dilekçesinde davalı taraf olarak Nüfus Müdürlüğü gösterilmesi gerekmektedir.

Yaş büyütme davasında mahkeme veznesine yatırılması gereken harç ve giderler mevcuttur. Bu harç ve giderler yaklaşık olarak 500 TL tutmaktadır. Ayrıca yaş büyütme davası için eğer avukatla temsil edilmek istiyorsanız, İstanbul Barosu tarafından belirlenen tavsiye niteliğindeki en az ücret çizelgesinde yaş düzeltme davası için vekalet ücreti 8.000,00 TL olarak belirlenmiştir.

Yaş düzeltme emekliliğe etki etmez. Zira kişinin ilk sigortalı olduğu tarihte nüfusunda hangi tarih yazılıysa doğum tarihi olarak kabul edilir ve emeklilik buna göre hesaplanır. Sonradan mahkeme kararıyla yapılan yaşa yönelik değişiklikler dikkate alınmaz.

Av. Ezgi Merve Sapmaz

Avukat Ezgi Merve SAPMAZ, Bilgiç Hukuk Bürosu kurucusudur. Bilgiç Hukuk Bürosu Silivri'de ceza hukuku ve aile hukuku alanlarında çalışmaktadır. Bu sebeple Silivri Ceza Avukatı veya Silivri Boşanma Avukatı olarak tanınmaktadır.